Misbruik van bevoegdheden in Rotterdam

“Een verdachte jongen uit een bepaalde buurt”

maandag 7 juni 2021

Wat is er gebeurd?
Op 15 mei 2021 werd de Kaapverdisch-Nederlandse Franklin* (18 jaar) in het centrum van Rotterdam preventief gefouilleerd. Franklin bevindt zich in een veiligheidsrisicogebied maar voldoet volgens agenten ook aan een signalement. Hij deelt het volgende verhaal met ons.

Breed signalement
Franklin staat die dag met zijn vrienden in de rij voor de Mediamarkt als twee agenten hen benaderen en vragen mee te lopen. Om de hoek van de Mediamarkt geven de agenten aan dat Franklin lijkt op een “verdachte jongen uit een bepaalde buurt” en zeggen dat ze hem willen fouilleren. De agenten leggen uit dat dit is toegestaan in Rotterdam Centrum. De agenten dragen dus twee redenen aan voor het fouilleren: het is een veiligheidsrisicogebied én Franklink voldoet aan een signalement. Om hem heen staan mensen te kijken naar hoe hij wordt gecontroleerd.

Identiteitsbewijs wordt gevraagd
Omdat Franklin vaker wordt staandegehouden, besluit hij het voorval te filmen. Als hij zijn camera pakt, krijgt hij een duw in zijn rug van een van de agenten. Ook krijgt hij een schop tegen zijn benen als de politie vindt dat hij te langzaam zijn benen uit elkaar doet voor het fouilleren. Het fouilleren levert niks op. Daarop vragen de agenten om het identiteitsbewijs van Franklin. Dat geeft hij.

Ongevraagd foto maken
Nadat ze zijn ID gecontroleerd hebben, pakken ze een camera en maken ze een foto van zijn gezicht. Wanneer hij vraagt waarom ze een foto maken en wat er met deze foto gaat gebeuren, krijgt hij geen antwoord. De agenten sturen hem daarna weg. Franklin is beduusd, neemt contact met ons op en dient een aantal dagen later een klacht in bij de politie.

Wat zegt de politie?
Wij zijn benieuwd naar de visie van de politie en stellen vragen over het voorval. We willen onder andere weten of de politie het vage signalement kan toelichten. Ook zijn we benieuwd of de politie kan bevestigen dat Franklin preventief werd gefouilleerd omdat hij in een veiligheidsrisicogebied was. De politie weigert om commentaar te geven vanwege privacy redenen.  

Onze visie
De politie misbruikte hier hun bevoegdheid. De politie mocht in dit gebied preventief fouilleren, omdat Rotterdam Centrum een veiligheidsrisicogebied is. Als ze hem hiervoor fouilleerden, dan mochten ze niet om zijn ID vragen. Hier is preventief fouilleren alleen bedoeld om wapens te vinden. Als Franklin voldeed aan een signalement, dan mocht de politie wel om zijn ID vragen, maar mochten ze hem niet fouilleren. De politie mag niet zomaar mensen fouilleren. De politie is vaag over het signalement, wat bij ons vragen oproept over welke bevoegdheid ze hier nu precies inzetten. Het lijkt erop dat ze twee bevoegdheden met elkaar vermengen. In ieder geval mocht de politie geen foto van hem maken. Ook wordt hij handhandig aangepakt: een duw in zijn rug en een schop tegen zijn benen. Misbruik van bevoegdheid dus.

Oproep
Dit is – opnieuw – een incident in Rotterdam dat vraagtekens oproept over de integriteit van de politie. Franklin heeft een klacht ingediend, maar klachten leiden doorgaans niet tot een serieuze interne bespreking, lering en waar nodig het treffen van maatregelen.

De Ombudsman adviseerde recent om klachten over etnisch profileren met het hele team te bespreken, zodat iedereen er van kan leren.  We vragen aan de burgemeester en aan de gemeenteraad van Rotterdam om erop toe te zien dat de klacht van Franklin op deze manier wordt opgepakt binnen het team Rotterdam Centrum.

*De echte naam van Franklin is bij ons bekend.