Is Tomy Holten onze George Floyd?

Overleden na politiegeweld in Zwolle (video)

maandag 1 juni 2020

De afgelopen week spraken vele duizenden Nederlanders zich uit over de dood van George Floyd, die in de VS om het leven kwam door politiegeweld. Dat gebeurt ook in Nederland. Wie kent Salim Hadj Ali,  Raymon Goekol? Of bijvoorbeeld Tomy Holten?

Er zijn grote overeenkomsten tussen de aanhouding van Tomy Holten en George Floyd. Tomy overleed twee maanden geleden, op 14 maart 2020. Het optreden van de politie toont grote overeenkomsten. Ook Tomy werd langdurig met zijn gezicht op de grond gedrukt terwijl een agent geknield zat op z’n rug/nek en een andere agent een politieschoen op zijn gezicht had.

Politiegeweld - overleden 60 minuten na aanhouding
Wij hebben gesproken met de broer van Tomy. Op basis van documenten die de broer aan ons heeft laten zien, komt het volgende beeld naar voren. Op de dag dat heel Nederland aan het hamsteren was vanwege de corona-uitbraak, was Tomy in de Jumbo in Zwolle. Hij was daar, net als de rest van Nederland, met als doel om te winkelen. Weet je nog: dit was de dag dat de schappen leeg waren. In de winkel rende hij en volgens de medewerkers ontweek hij dingen die er niet waren.

Het personeel besloot om hem naar buiten te sturen, ondanks dat ze de situatie niet gevaarlijk vonden. Een Jumbo-medewerker sprak hem aan, ze knuffelden zelfs. Daarna werd hij rustig naar buiten begeleid. Toen rende Tomy weer terug de winkel in. Daarop besloot het personeel om de politie te bellen. Daarna arriveerde de politie. Daar beginnen de gemaakte filmbeelden - zie hieronder.

Voor de duidelijkheid: Tomy had niets gestolen en niets strafbaars gedaan. Hij was ongewapend. Hij was geen risico voor omstanders - en zeker geen levensbedreigend risico voor de politie. Toch werd Tomy door een overmacht aan politiemensen en meerdere burgers langdurig met fysiek geweld in een buikligging vastgehouden. Heel kort daarna, 60 minuten later, is hij dood. Dat gebeurde onder verantwoordelijkheid van de politie, als gevolg van politiegeweld en met betrokkenheid van meerdere burgers.

Videobeelden arrestatie Tomy
Er zijn beelden gemaakt van zijn arrestatie. Op video 1 zien we dat de Nederlandse man met Haïtiaanse achtergrond door een aantal mensen naar de grond wordt gewerkt. Er zijn vier Jumbo medewerkers bij betrokken. Als ze hem in een buikligging fixeren zijn er twee agenten, een Jumbo medewerker en twee burgers die boven op hem springen. Een agent zet met zijn schoen het hoofd van Tomy klem op de grond. Hij drukt met zijn ene hand op de rug van het slachtoffer en drukt met zijn andere hand de arm van Tomy tegen de grond. Een andere agent heeft zijn knie op de rug van het slachtoffer gezet (dat bemoeilijkt de ademhaling) en drukt met zijn hand op of net onder zijn nek of slaap (Tomy had een grote wond op zijn slaap). Tegelijkertijd drukken nog twee of drie andere mensen (geen agenten, waarschijnlijk burgers) Tomy hard tegen de grond. Een daarvan drukt lange tijd op de nek van Tomy.

Pas op dit fragment betreft schokkende beelden:

De beelden op het tweede filmpje zijn later gemaakt, vanuit ongeveer dezelfde camerapositie maar verder weg. Degene die het eerste filmpje heeft gemaakt, is niet te zien. Het gaat waarschijnlijk om beelden die later gemaakt zijn en door iemand anders. De grijze auto is weg, Tomy ligt nog op dezelfde plek. Te zien is dat twee politieagenten en vier mensen in burger nog steeds op Tomy zitten. Dit filmpje duurt tweeëneenhalve minuut. Dat betekent dat de hele groep mensen gedurende langere tijd op Tomy heeft gezeten. Tomy schreeuwt herhaaldelijk. Hij is duidelijk in ademnood. Een Jumbo medewerker zegt (op 1.55) dat hij in de winkel nog tikkertje met Tomy heeft gespeeld. Een collega reageert verbaasd.

Pas op dit fragment betreft schokkende beelden:

De Jumbo medewerker verklaarde achteraf tegen de broer van Tomy dat het hart van Tomy "200 kilometer per uur" ging. In het volle bewustzijn dat Tomy zich in een noodtoestand bevond, belde de Jumbo tóch de politie. Hoe het afliep is inmiddels bekend.

Onze visie
Een belangrijk verschil tussen de situatie in Amerika en Nederland is de schaal waarop het gebeurt. In de VS overlijden jaarlijks meer dan 1000 mensen onder de verantwoordelijkheid van de politie. Hier veel minder - maar ieder slachtoffer is er een te veel. Het type situaties waarin mensen overlijden is vergelijkbaar. Als we kijken naar het overlijden van Tomy Holten zijn er bijvoorbeeld grote overeenkomsten met het overlijden van George Floyd.

Een verschil tussen de beide zaken is het gevolg voor agenten. De agenten die betrokken waren bij George Floyd zijn meteen ontslagen. In Nederland daarentegen is er in de afgelopen vier jaar geen enkele agent voor de rechter gekomen - en dat terwijl er sinds 2016 al 41 mensen zijn overleden onder de verantwoordelijkheid van de politie.

---
Update: meer informatie over Tomy Holten als persoon vind je hier.